अखेर इतिहासजमा झाली ‘मिठीबाईची खाऊ गल्ली’

बटर वडा पाव, चीज सँडविच आणि विद्यार्थ्यांच्या आठवणींनी गजबजलेली गल्ली आता झाली शांत

मुंबई : विले पार्लेतील Vileparle गुलमोहर रोडवर Gulmohar Road वर्षानुवर्षे विद्यार्थ्यांच्या गप्पा, वाफाळता चहा, बटर वडा पाव आणि रात्री उशिरापर्यंत सुरू असलेली खाद्यसंस्कृती… या सगळ्याचं प्रतीक बनलेली प्रसिद्ध ‘मिठीबाई खाऊ गल्ली’ Mithibai Collge Khau Galli आता कायमची इतिहासजमा झाली आहे.

गेल्या आठवड्यात बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने (BMC) या गल्लीत उरलेले शेवटचे १० स्टॉल्स पाडल्यानंतर, जवळपास अर्धशतक जुनी ही खाद्यसंस्कृतीची ओळख पूर्णपणे नाहीशी झाली. आगामी मेट्रो-२बी Metro 2B Project प्रकल्पासाठी जागा मोकळी करण्याच्या कारवाईत ही गल्ली अखेर जमीनदोस्त झाली.

विद्यार्थ्यांची ‘फूड स्ट्रीट’ आता आठवणीत

मिठीबाई कॉलेज Mithibai Collge, जमनाबाई नरसी शाळा Jamnabai Narsee School आणि एसव्हीकेएम Shri Vileparle Kelvani Mandal संकुलाजवळील ही खाऊ गल्ली केवळ खाद्यपदार्थांसाठी प्रसिद्ध नव्हती, तर ती हजारो विद्यार्थ्यांच्या आयुष्याचा अविभाज्य भाग होती.

लेक्चर संपल्यानंतर मित्रमैत्रिणींसोबत वडा पाव खाणे, रात्री उशिरा चहाचे कप रंगणे, परीक्षेपूर्वी सँडविचवर चर्चा आणि कॉलेज कट्ट्याचा माहोल — या गल्लीत अनेक पिढ्यांच्या आठवणी दडल्या होत्या.

पण आता त्या जागेवर फक्त मोकळा भूखंड आणि ढिगाऱ्यांच्या खुणा उरल्या आहेत.

मेट्रो स्टेशनसाठी हटवले स्टॉल्स

अंधेरी पश्चिममधील Andheri West डी. एन. नगर D.N.Nagar ते मानखुर्ददरम्यान Mankhurd धावणाऱ्या मेट्रो-२बी मार्गावरील नवीन स्टेशनसाठी ही जागा आवश्यक असल्याचे बीएमसी BMC आणि एमएमआरडीएने MMRDA स्पष्ट केले. संयुक्त सर्वेक्षणात हे स्टॉल्स थेट मेट्रो प्रकल्पाच्या मार्गात येत असल्याचे समोर आले होते.

१४ नोव्हेंबर २०२५ रोजी विक्रेत्यांना पहिली नोटीस देण्यात आली होती. सात दिवसांत जागा खाली करण्याचे आदेश देण्यात आले होते. मात्र, विक्रेत्यांनी न्यायालयात धाव घेतल्याने कारवाईला काही काळ स्थगिती मिळाली.

शेवटी मुंबई उच्च न्यायालयाने Bombay Highcourt २ एप्रिल २०२६ रोजी विक्रेत्यांच्या याचिका फेटाळल्यानंतर पाडकामाचा मार्ग मोकळा झाला. न्यायालयाने स्पष्ट शब्दांत म्हटले की, “मोठ्या सार्वजनिक पायाभूत सुविधा प्रकल्पात काही खाजगी अर्जदार अडथळा निर्माण करू शकत नाहीत.”

‘आनंद वडा पाव’ची चव आता फक्त आठवणीत

या गल्लीतला सर्वात प्रसिद्ध स्टॉल म्हणजे ‘आनंद वडा पाव’Anand Vada Pav. बटर वडा पाव Butter Vada Pav, शेझवान चीज वडा पाव Schezwan cheese vada pav आणि फ्युजन फ्रँकीजसाठी हा स्टॉल संपूर्ण मुंबईत लोकप्रिय होता.

स्टॉलचे मालक आनंद नैनार भावूक होत म्हणाले, “मी चीज-बटर स्ट्रीट फूडचा ट्रेंड सुरू केला. माझ्या पदार्थांसाठी मला पुरस्कारही मिळाले. आता मी जवळच दुसऱ्या ठिकाणी व्यवसाय सुरू ठेवणार आहे, पण या जागेची गोष्ट वेगळी होती.”

“ही फक्त खाऊ गल्ली नव्हती…”

‘आइस एन रोल्स’ स्टॉलच्या मालकांचे पुत्र आणि वकील मनोज पांडे यांनी सांगितले की,
“आमच्याकडे १९६२ सालापासूनची कागदपत्रे आहेत. बीएमसीने दिलेल्या पर्यायी जागा व्यवसायासाठी योग्य नव्हत्या. त्यामुळे आम्ही त्या नाकारल्या.”

या गल्लीत नियमित येणारे अनेक ग्राहकही भावूक झाले आहेत.

व्यावसायिक धवल शाह म्हणाले,
“मी कॉलेजमध्ये असताना इथे यायचो. आता माझी मुलगीसुद्धा इथे येत होती. बटर समोसा पाव आणि वडा पावची चव विसरणं अशक्य आहे.”

हितेश पारेख यांनी आठवण सांगितली,
“रात्री उशिरा आम्ही खास चहा प्यायला इथे यायचो. रस्त्यावरचे स्टॉल्स असूनही लोक इथल्या पदार्थांवर डोळे झाकून विश्वास ठेवायचे.”

मुंबईच्या खाद्यसंस्कृतीचा एक अध्याय संपला

परिसरातील रहिवासी निधी रिंगशिया म्हणाल्या,
“मुंबईबाहेरून पाहुणे आले की त्यांना आम्ही इथले डोसे, सँडविच आणि वडा पाव खायला आणायचो. आता लोक त्या चवींची आठवण काढत आहेत.”

मिठीबाई खाऊ गल्ली ही केवळ स्टॉल्सची रांग नव्हती. ती मुंबईच्या रस्त्यावरील खाद्यसंस्कृतीचा जिवंत भाग होती. विद्यार्थ्यांच्या गप्पा, स्वस्त आणि चविष्ट पदार्थ, आणि त्या जागेचा उत्साह — हे सगळं आता फक्त आठवणीत उरलं आहे.

मेट्रो प्रकल्पामुळे शहराला आधुनिक वाहतूक सुविधा मिळणार असल्या, तरी त्यासाठी मुंबईच्या एका प्रसिद्ध ‘फूड लँडमार्क’ची किंमत मोजावी लागली आहे.

सौजन्य: हिंदुस्थान टाईम्स